| |
|
| (about the company, Arbeitsweise) |
|
| mugmetdegoudentand actueel | projecten | werkwijze | mugweb | te koop | reacties | contact |
|
|
 TV7recensies en interviews |
voorbeschouwingen en recensies
interviews
|
 terug |
 |
 TV7
|
 VPRO gids van 27 januari 2006 |
 |
Cornald Maas verkiest TV7 tot zijn favoriete serie"Natuurlijk kan ik ook Six Feet Under kiezen of Twin Peaks, maar ik kies toch voor TV7. Het is misschien niet de allerbeste serie maar wel een van de meest onderschatte; er is weinig over geschreven en er is slecht naar gekeken. Wat in TV7 te zien is, is inmiddels ingehaald door de werkelijkheid. Het toont de commerciële én publieke omroep in onttakelde staat - voor én achter de schermen.Ik heb de serie van het begin af aan gevolgd. Het is zo ontzettend goed gedaan en zo levensecht; het is minstens zo raak als The Office en ook in regie en dramaturgie kan het zeker wedijveren met Britse series. Het is heel subtiel, misschien wel té subtiel voor Nederlandse kijkers. The Office sloeg hier ook lang niet bij iedereen meteen aan, het duurt even voor je het "hebt". Het beste vind ik Ton Kas als Bert Lion, zeg maar de Fons van Westerloo van het kanaal. Bikkelhard, cynisch, gebrek aan principes zijn tot norm verheven. Hij lacht alleen als de camera dat verlangt. Op een gegeven moment is er een gala onder het motto: 'geef die hoer een kans'. Ook weer visionair want is Talpa niet net begonnen met een docusoap over hoeren die een café beginnen? Drie jaar geleden toen TV7 begon leek dat nog een brug te ver maar het is nu al werkelijkheid. Misschien moet TV7 elk jaar herhaald worden." |
|
terug |
|
TV7
|
 15 november 2003 |
|
Geen dwangbuis, geen treurbuisDoor: Paul Brill Werkt televisie vulgariserend en afstompend? Volgens Paul Brill, die drie jaar tv-criticus voor de Volkskrant was, valt het wel mee. Er is nog altijd ruimte voor solide informatie en bijzondere producties. En verder moeten we de betekenis van televisie vooral niet overschatten. Voordat ik drie jaar geleden begon met het schrijven van dagelijkse tv-recensies, verdiepte ik mij in een paar gewichtige boeken over televisie, in de hoop daardoor beter beslagen ten ijs te komen. Tot de geraadpleegde werken behoorde een boekje van de Franse socioloog en antropoloog Pierre Bourdieu, getiteld Over televisie. In feite is het een bundeling van een aantal lezingen die hij heeft gehouden voor het Collège de France en die trouwens in hun geheel zijn uitgezonden door een Parijse kabelzender. Van dat laatste maakt Bourdieu speciale melding, omdat hij voor de uitzendingen voorwaarden heeft bedongen die haaks staan op het soort televisie dat hij juist op de korrel neemt. 'Ten eerste wordt mijn spreektijd niet beperkt. Ten tweede is het onderwerp niet opgelegd, ik heb het vrijelijk gekozen en kan het nog veranderen. Ten derde is er niemand die me tot de orde kan roepen zoals in gewone uitzendingen, in naam van de techniek, in naam van het 'publiek-dat-er-niets-van-zal-snappen'of in naam van de moraal, de welvoeglijkheid, enzovoort.' Het citaat geeft een passend voorproefje van Bourdieus cultuurpessimistische visie. Televisie is in zijn ogen een dwangbuis geworden. Commerciële belangen prevaleren, het primaat van de kijkcijfers ondermijnt de kwaliteit van het culturele aanbod, vervlakking is troef, sensatiezucht is aan de orde van de dag, tv-makers draaien in hun eigen kringetje rond, journalisten lijden aan narcistische zelfingenomenheid. Nog erger: hoewel de televisie bij uitstek het medium is dat zich hult in de mantel van de democratie, manipuleert ze het denken en ondermijnt ze de werkelijke democratische controle. Na drie jaar intensief televisie kijken heb ik Bourdieus boekje nog eens herlezen en me afgevraagd of zijn observaties enigszins stroken met mijn ervaringen. Even los van zijn apodictische bewoordingen, kun je in eerste instantie natuurlijk niet ontkennen dat de verschijnselen die hij noemt, zich inderdaad voordoen. Sommige zelfs zo frequent dat je die al bijna niet meer opmerkt. Zo komen in sportuitzendingen van de publieke omroep, en dan vooral bij live verslagen van wedstrijden in de Champions League, vormen van sluikreclame voor die andere programma's nog moeten bekopen met een forse berisping van het Commissariaat voor de Media. Maar sport, en in het bijzonder voetbal, is nu eenmaal de kurk waarop de publieke omroep voor een groot deel drijft, in elk geval qua publieksbinding, en dus knijpen de toezichthouders collectief een oogje dicht wanneer een speler plaatsneemt voor dat reusachtige reclamebord en omringd door de logo's van Amstel, PlayStation en Opel uitlegt waarom in de tweede helft helaas te weinig druk naar voren kon worden gezet. Grenzen worden terloops verlegd en gewenning verzoent ons met programma's die we eerder met gemengde gevoelens of zelfs met regelrechte huiver bekeken. Vijf jaar geleden schreef Nelleke Noordervliet voor de bundel Het scherm der verbeelding een essay over de oprukkende intimiteit op de buis en constateerde dat met de komst van Jerry Springer en de zijnen de show van Oprah Winfrey 'een wonder van respect en terughoudendheid' was geworden. Iets soortgelijks doet zich voor met het nog immer uitdijende genre van de Nederlandse talkshow. Drie jaar geleden zou AV-nu van Albert Verlinde, nieuw op RTL 4, waarschijnlijk zijn ondergebracht in de categorie gezellige niemendalletjes. Maar na Jensen! en Gordon's Late nichtshow is zijn programma, om Noordervliet te parafraseren, een wonder van substantie en bezonkenheid. Ook van de door Bourdieu gesignaleerde zelfingenomenheid liggen de Hilversumse voorbeelden voor het grijpen. Neem alleen al de actuele commotie over de kritiek van premier Balkenende op bepaalde vormen van satire die het Koninklijk Huis tot mikpunt hebben. Dagenlang buitelden de nieuws-en actualiteitenrubrieken over elkaar heen in een heilige verontwaardiging die in geen verhouding stond tot de reikwijdte van Balkenendes uitlatingen. De ironie was plotseling verdwenen en elke reflectie op de feeding frenzy die zich af en toe van de media meester maakt, leek te ontbreken. Erger is nog de kortzichtigheid. Door de razendsnelle opkomst van Pim Fortuyn kwamen de media (ook de kranten) er begin vorig jaar met schrik achter dat ze de problemen van de integratie nauwelijks hadden gezien - of zelfs niet hadden willen zien - en dat het vervaarlijk kraakte in het vooronder van de multiculturele samenleving. Er volgde het nodige journalistieke reparatiewerk. Ik herinner me een onthutsende Zembla-documentaire over de verloedering van de Rotterdamse wijk Bloemhof. SBS 6 lanceerde zelfs een dagelijkse nieuwsrubriek die stem moest geven aan de maatschappelijke onvrede. Maar het bleek om een kortstondige opleving te gaan. Stem van Nederland investeerde niet in journalistiek spitwerk op de vierkante meter, maar in schande roepende commentatoren. De formule sloeg niet aan en werd na een paar maanden bijgesteld. De gerestylde rubriek leidt nu een kleurloos bestaan in de schaduw van concurrenten als RTL Boulevard en Man bijt hond, die op hetzelfde tijdstip worden uitgezonden. Ook elders in Hilversum is business as usual weer het parool. Het NOS Journaal lijkt er een speciale eer in te stellen goednieuws-berichten uit de multiculturele samenleving te brengen, compleet met een rapper die de hoopvolle vorderingen bezingt. Toch moet ik zeggen dat omineuze beschouwingen over de vulgariserende en afstompende werking van televisie, zoals Bourdieu en eerder Neil Postman die ten beste hebben gegeven, intussen nog minder aan me zijn besteed dan destijds al het geval was. In de eerste plaats omdat naast alle kritiek de erkenning past dat de Nederlandse televisie nog altijd de ruimte biedt zowel voor solide informatie als voor bijzondere producties. Vermoedelijk valt een vergelijking met het totale Britse aanbod uit in ons nadeel, maar de Belgen lijken weer minder goed af dan wij. De omvang van de markt speelt hierbij ook een rol. In de Verenigde Staten, voor sommigen hét afschrikwekkende voorbeeld van vercommercialiseerde en genivelleerde televisie, krijgt de kijker die is aangewezen op de lokalepartners van de grote networks inderdaad een beperkt menu voorgeschoteld. Maar door de aanwezigheid van talloze (betaal) zenders op de kabel kan de variatie er toch ruim boven het Hilversums peil uitkomen. Er is nòg een reden waarom de critici van het medium de plank misslaan, en die is misschien nog wel belangrijker. Ze dichten de televisie namelijk een te grote en vooral te duurzame invloed toe - wat overigens ook geldt voor veel mensen die ervoor werken. Dat vereist enige uitleg, omdat televisie wel degelijk fungeert als voornaamste nationale ontmoetingsplaats en het beeld een zeer indringende werking kan hebben. Maar juist doordat de televisie zo zeer verweven is geraakt met het dagelijks leven en in feite kan worden gesproken van een televisiecultuur, neemt de betekenis van afzonderlijke uitzendingen en programma's af. Slechts een beperkt aantal beelden blijft voor langere tijd op het netvlies staan. Bij het doorbladeren van de 35 blocnotes met aantekeningen die ik in de afgelopen drie jaar voor de buis heb gemaakt, viel me het meest op hoeveel programma's al in de prullenbak van mijn geheugen waren beland. Dat heeft natuurlijk ook te maken met de sterke toename van het aanbod en de kortere levensduur van veel series. Toen er nog twee netten waren, was televisie voor de kijkers veel meer een gedeelde ervaring. Het kwam geregeld voor dat bijzondere programma's en succesvolle dramaseries vier tot vijf miljoen kijkers trokken. Zulke cijfers zijn tegenwoordig voorbehouden aan zeer speciale gelegenheden, zoals een koninklijk huwelijk, een cruciale wedstrijd van Oranje of de finale van Idols. Televisie kan opzienbarend, ontroerend en onderhoudend zijn, maar het is in wezen een vluchtig medium. Verwachtingen omtrent opvoedende werking en culturele verheffing kunnen beter niet te hooggespannen zijn. Wie 's avonds naar het Journaal, Netwerk en NOVA kijkt, is redelijk op de hoogte van wat er in de wereld omgaat. Maar wie een serieuze krant leest of enige tijd grasduint op internet, is al snel beter en breder geïnformeerd. Het lijkt een open deur, maar het wordt nogal eens over het hoofd gezien: televisie moet het vooral hebben van haar visuele kracht en afwisseling. Daarom is een fijnzinnig portret van Wim Duisenberg, zoals onlangs te zien in Tegenlicht, verre te verkiezen boven het ellenlange, trekkerige interview dat Buitenhof tot twee keer toe in de laatste uitzending van het jaar met hem hield. En daarom verdient een gevarieerd boekenmagazine, zoals Boeken op zondag wellicht had kunnen worden, hogere prioriteit dan een literair verantwoord praatprogramma. Dit is uiteraard geen pleidooi voor de grootste gemene deler als ijkpunt van de hele programmering. Een - hopelijk minder versnipperde en dus sterkere - publieke omroep ontleent juist zijn bestaansrecht aan een breed en rijk geschakeerd aanbod dat appelleert aan verschillende groepen kijkers. En overigens hoeven de kijkcijfers niet altijd de vijand van het goede te zijn. Aardig voorbeeld: een paar weken geleden lanceerde RTL 4 de Carlo & Irene Show als revival van het 'grote entertainment' van de zaterdagavond. Dat entertainment blijkt te bestaan uit een zouteloos showbizzspel en schmierende presentatoren. Het kijkcijfer van afgelopen zaterdag: 730 duizend. De laatste score van Kopspijkers (dat een uur eerder wordt uitgezonden) ligt daar ver boven: ruim 2,8 miljoen. Kennelijk blijft in dit populaire genre het verschil tussen gooi-en smijtwerk en een met zorg en creativiteit gemaakt programma niet onopgemerkt. Molière en Hugo worden er nog geen cultureel gemeengoed door, maar zelfs een Franse denker zou er moed uit kunnen putten. Markant Geen terugblik is compleet zonder lijstje. Wat waren de markantste tv-programma's (series en rubrieken inbegrepen) van de afgelopen drie jaar? Runners-up: Zembla (bouwfraude-serie); TV7; Finals; De enclave; Het uur van de wolf (portret van dichteres Ingrid Jonker); Sportpaleis De Jong; Wintertijd; De acteurs; Hoge bomen (aflevering over prinses Juliana); Idols (de voorrondes); Nederland kiest; Six feet under; PaPaul; Peter R. de Vries misdaadverslaggever (aflevering met Charlie da Silva). 10 RTL Boulevard. Het luchtigste gebakje van Hilversum, geserveerd met sardonische doch innemende buiging. Zou haast satire op een amusementsmagazine kunnen zijn. 9 Campus Vught. Voortreffelijk Tegenlicht-tweeluik van Sarah Vos over omstreden opvang van minderjarige asielzoekers. Hoe in een beleidsgedrocht iedereen onderuitgaat. 8 Lang leve... Soms huiveringwekkende, soms hilarische ontdekkingsreis met gids Michiel van Erp door onbekende stukjes dagelijks leven in Nederland. 7 De 9 dagen van de gier. Voorlopig laatste grote dramaserie van de publieke omroep. Niet volledig geslaagd, maar prima geacteerd en prachtig gefilmd in de meest fotogenieke stad van Nederland (Rotterdam). 6 Barend & Van Dorp. Dreigt iets van zijn glans te verliezen, maar nog steeds een unieke ontmoetingsplaats voor bonte stoet van bekende en onbekende Nederlanders. Verrassing nooit uitgesloten. 5 Huwelijk Willem-Alexander en Máxima. Na alle verwikkelingen rond Oranje lijkt het een eeuw geleden, maar half Nederland zwijmelde bij de sfeervolle beelden en snotterde bij Adios nonino. 4 Kopspijkers. Zorgvuldig uitgekiend en toch soepel gepresenteerd amusement voor een groot publiek. Getalenteerd cabaretteam belichaamt het nieuwerwetse zaterdagavondgevoel. 3 Andere tijden. Geschiedenisrubriek heeft constant hoog niveau. Herontdekt vaak bijzondere archiefbeelden. Slimme timing geeft actuele lading aan wat ogenschijnlijk de verleden tijd is. 2 Slotdebat na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2002. Demasqué van de bestaande politieke orde. Beelden van de confrontatie Fortuyn-Melkert hebben nog vele malen het scherm gevuld. 1 11 September. Franse documentaire, door RTL een jaar na '9/11' uitgezonden. New Yorkse brandweerploeg staat centraal. Aangrijpend, deels autobiografisch verslag van een onmetelijke gebeurtenis. lees ook zijn artikel 'Geleide improvisatie', uit de rubriek "Televisie" over De Koekoeksclub in de Volkskrant van 13 mei 2003
|
|
terug |
|
TV7
|
 Vara TV Magazine week 44 |
|
mugmetdegoudentand heeft potentie oude locomotief te vervangendoor: Gert Hage Na een uitstapje naar de vrijdag ('de Bermuda-driehoek van de kijkcijfers') is de VPRO dit najaar teruggekeerd naar de zondag. Bevalt het? VPRO's televisie. bazin Daniëlle Lunenborg en haar voorganger Hans Maarten van den Brink denken er -voorzichtig gezegd- nogal verschillend over. Plots was een instituut niet meer. Na zeventien jaar verdween de VPRO-zondagavond in 1999 geruisloos van de buis. Opmerkelijk was dat niemand er een traan om liet. Niet de leden, die toch jarenlang met de trouw en toewijding van de kerkganger op zondagavond op de omroep hadden afgestemd. En ook binnen de VPRO stak geen storm van protest op, na het besluit van de toenmalige netcoördinator van Nederland 3, Tom Kamlag. 'Gevoelsmatig was de VPRO-zondag de plaats waar "ons soort mensen" elkaar ontmoetten. Maar niet alle VPRO-programma's werkten goed in elkaars buurt,' lichtte Kamlag destijds zijn voorkeur toe voor een gezamenlijke programmering op de zondagvond. Zonder morren had Janny Langbroek, hoofd inkoop van de VPRO, zich bij dat besluit neergelegd. 'Natuurlijk is het een soort instituut dat verloren gaat, maar we konden het echt niet meer tegenhouden. Sinds we A-omroep zijn, maken we veel meer televisie. En dan wordt een hele avond VPRO wel wat zwaar. De zondagavond kon wel wat lucht gebruiken,' zei Langbroek in NRC Handelsblad. Dat Hans Maarten van den Brink, de toenmalige televisiehoofdredacteur van de VPRO geen moeite had met het verlies van de zondagavond, wekte minder verbazing. Een paar jaar eerder al had Van den Brink vraagtekens gezet bij de vanzelfsprekendheid van de VPRO-zondagavond. 'Ik heb weleens de indruk dat zo'n zondagavond een verplicht nummer is geworden, waarbij de kijkers denken: "Hartstikke mooi dat het er is, maar ik weet het wel. Ik voel niet een absolute noodzaak om te kijken,"' aldus Van den Brink, een jaar na zijn aantreden. Drie jaar later leverde Van den Brink na ingewikkelde onderhandelingen de zondag in. 'Ik vond het belangrijker op goede uren in de rest van de week aanwezig te zijn, dan vast te houden aan alleen de zondag,' blikt hij terug. 'Liever ook dinsdagavond rond negen uur, dan zondag van vijf uur 's middags tot na middernacht. Natuurlijk heeft de zondag ook voordelen voor wat betreft de herkenbaarheid, maar het is een reservaat. Zo van, "op zondag kijken toch weinig mensen, doe daar die rare VPRO-programma's maar." Het gevaar dreigt dat je als omroep dan sterft in schoonheid.' Na het vertrek van Van den Brink in 2001 blijft de zondag nog twee seizoenen het domein van de gezamenlijke omroepen, om vanaf september dit jaar weer terug te keren naar de avond die, zo licht de huidige tv-hoofdredacteur Daniëlle Lunenborg, toe, 'mede dankzij ons vanouds een eigen kleur heeft en dus bij uitstek een avond is voor VPRO-programma's'. Om daaraan direct waarschuwend toe te voegen dat met de terugkeer van de zondagavond niet alle problemen in een klap zijn opgelost. 'Wat tien jaar geleden telde, telt nu niet meer. De tijden zijn veranderd.' Met de terugkeer naar de zondag hoopt de vrijzinnige omroep de kijker weer aan zich te binden. Want die laat het de afgelopen jaren nogal afweten. In tien jaar tijd verloor de VPRO de helft van het aantal kijkers van gemiddeld 400.000 naar 200.000 duizend nu. Het is koren op de molen van de critici die al sinds jaar en dag stellen dat de VPRO zichzelf heeft overleefd. Niet vernieuwend, niet langer spraakmakend en dus overbodig, luidt kort samengevat hun commentaar. De terugkeer naar de zondag is hun ogen een teruggrijpen naar een verleden dat definitief voorbij is, een wanhoopsdaad die tot mislukken is gedoemd. Op die kritiek valt nogal wat af te dingen. Want welke omroep kan kort nadat bekend werd dat J.M. Coetzee de Nobelprijs voor de literatuur heeft gewonnen een ijzingwekkend interview met hem uitzenden? Wie heeft Zomergasten? Wie Villa Achterwerk? En van welke omroep is het onvolprezen Tegenlicht? Inderdaad, van dezelfde omroep die al regelmatig dood is verklaard. Het zijn onder meer deze programma's die de eigen bijzonder plek van de VPRO in het bestel rechtvaardigen. Maar is het niet weinig? Kan en moet de VPRO niet meer brengen dan wat zij nu doet? 'Ja,' antwoordt Hans Maarten van den Brink volmondig: 'Ik heb geprobeerd de VPRO te veranderen van een gesloten, in zichzelf gekeerd bolwerk, naar een open, op samenwerking met andere omroepen gerichte organisatie, die stevig de vinger aan de pols houdt van allerlei maatschappelijke veranderingen. Het gaat over de maatschappij, de politiek, de wereld, hield ik hen voor, niet over dat wij het met z'n allen zo knus moeten hebben. En het hoefde van mij ook niet altijd even mooi en artistiek te zijn, je moet ook iets niet mooi durven te maken. Ik vrees dat het me niet is gelukt de VPRO hiervan te doordringen. Blijkbaar vindt mijn opvolger het belangrijker het met elkaar gezellig te hebben in het reservaat op de zondagavond dan om belangrijke en vernieuwende programma's te maken. Het resultaat: minder prijzen, minder kijkers en minder uren.' Lunenborg voelt niet de behoefte te reageren. 'Ik ga me niet vergelijken met H.M. van den Brink. Nadat ik hem ben opgevolgd heb ik met zeker honderd mensen uitgebreid gesproken. Wat me opviel, is dat over de VPRO werd gesproken op een wijze alsof men er zelf geen onderdeel van was. Ik trof een omroep aan met veel verschillende programma's, ieder meteen eigen redactie en eindredactie. Men kende elkaar nauwelijks. Uiteindelijk hebben die gesprekken geleid tot het besluit om vorig seizoen in drie blokken te programmeren, waarbij verschillende redacties in elkaar zijn geschoven. Tegenlicht bijvoorbeeld bestaat uit de redacties van De Nieuwe Wereld, Zeven dagen en Noorderlicht. Er zijn nu veel minder eilanden.' De terugkeer naar alleen de zondag staat hier los van, benadrukt Lunenborg. 'Dat was geen vurige wens van de VPRO, maar het gevolg van allerlei veranderingen in het uitzendschema.' 'De VPRO weet eindelijk weer haar plaats,' zo luidde de omroep het vorige seizoen in. Met nieuwe programma's. op kijkbare tijden en rotsvaste plaatsen'. De nieuwe programma's waren R.A.M., Tegenlicht en onder meer Propaganda, de opvolger van De Plantage. De 'kijkbare tijden' waren de late dinsdag voor cultuur, een gemengd blok op vrijdag, terwijl op zondag enkele informatieve programma's werden uitgezonden. 'We vonden dat we te strak in het pak zaten, vandaar ons verzoek om in blokken te programmeren,' zegt Lunenborg. Onverstandig, oordeelt haar voorganger Van den Brink: 'Het was al lang bekend dat de vrijdag de Bermuda-driehoek van de kijkcijfers is. Mensen gaan de deur uit en diegenen die thuis blijven, willen iets luchtigers zien dan de VPRO-programma's. Toch is men erin getrapt, waarmee des te meer duidelijk werd dat na mijn vertrek de voorkeur werd gegeven aan het bewaren van de vrede boven het voeren van stevige gevechten met de netpartners VARA en NPS.' Achteraf, zo geeft Lunen berg toe, was de vrijdag misschien geen gelukkige keuze. 'De samenstelling van het blok werkte niet, het had geen toegevoegde waarde. Over sommige onderdelen daarentegen waren we zeer te spreken. Daarom vind ik het onterecht om van een echec te spreken.' Het is dan ook niet zo, vervolgt Lunenborg, dat de terugkeer naar de zondag het antwoord is op een teleurstellend seizoen. 'Ik heb er niet maandenlang voor lopen te lobbyen Na vorig seizoen is met de netredactie gekeken hoe Nederland verbeterd kon worden. Vervolgens is besloten tussen acht en tien uur programma's neer te zetten die goed zijn voor de profilering van het net. Tot halfacht is het geformatteerd en daarna is B&W. Om tien uur het Journaal, dan Nova, gevolgd door de late avond. Daarmee is de week vol. De zaterdag, zo eerlijk moeten we zijn, kunnen we niet waarmaken, zodat de zondag overbleef voor onze, over het algemeen wat, langere programma's. Wij vinden het prima, vanwege een grotere herkenbaarheid voor de kijker en omdat die avond inderdaad door ons is ingekleurd. Dus niet omdat het onze wens was of omdat we zo nodig ons eigen reservaat wilden, maar omwille van de samenwerking zijn we naar de zondag gegaan.' 'Het is uit, voorbij en afgelopen Vanaf zondag 7 september is Nederland 3 verrassend anders. U gaat weer genieten, want zondag wordt zo'n dag,' opende de videoboodschap, waarmee de VPRO zich aan het begin van dit seizoen presenteerde. 'Op zich niet onverstandig,' oordeelt Jan Blokker. 'In mijn tijd was de zondag een aangename avond, dus waarom zou het niet opnieuw kunnen.' Maar, zo voegt hij daaraan toe. 'Ik ben de VPRO ontgroeid, of, wat evengoed kan, de VPRO is mij ontgroeid. Ik blijf er niet voor thuis, niemand meer trouwens. Dat zondagse, lekker knusse, linkserige gevoel is niet meer. Niet bij mij, maar ik vrees bij niemand. Na de ontlezing volgt de ontkijking.' Bert van der Veer juicht de terugkeer van de VPRO-zondag toe. 'Ze hadden nooit weg mogen gaan. Hun bijzondere positie in het bestel laat zich niet rijmen met een netbeleid. De VPRO moet in staat kunnen zijn ons een documentaire die 73 minuten duurt uit te zenden, zonder rekening te houden met time-slots en journaals. Een eiland op zondag is dus prima qua idee, maar over de invulling heb ik mijn twijfels. Vroeger had men in Koot & Bie een ijzersterke locomotief die de kijker naar het net trok. Met de paar creatieve teams die de potentie hebben die oude locomotief te vervangen, zoals Jiskeft, maar ook de mugmetdegoudentand, is slordig omgegaan. Ik denk dat ze er nog niet klaar voor zijn. Misschien volgend seizoen en zo niet, dan is het over en uit niet de VPRO.' Paul Brill, tv-recensent van de Volkskrant, staat enigszins sceptisch tegenover de VPRO-zondagavond. 'Na het echec van het vorige seizoen, begrijp ik de behoefte aan een grotere herkenbaarheid. Maar door de programmering dreigen ze zich opnieuw in de vingers te snijden. Natuurlijk is het heel eigenzinnig en origineel om Tegenlicht, na R.A.M. te zetten. Maar erg verstandig is het niet. Tegenlicht heeft nu minder kijkers dan vorig seizoen toen het na Cold feet kwam. Wil de zondagavond een kans maken dan heeft de zondag een ijzersterk programma nodig zoals vroeger Koot & Bie en zoals nu Kopspijkers op de zaterdagavond. Dat zie ik nog niet, dus ik vrees het ergste.' Waarom zou op zondagavond lukken, wat op vrijdag niet is gelukt?, vraagt Hans Maarten van den Brink zich af. 'De enige goede reden om helemaal terug te gaan naar de zondag is dat je programma's beter worden bekeken. Daarvan is vooralsnog geen sprake. Mensen kijken niet meer omdat het zondag VPRO-avond is en zeker niet de gehele avond. Dat getuigt van zelfoverschatting. Menig onderzoek wijst uit dat het zogenoemde 'doorkijk-effect' gering is. Sterker nog, minder dan vijftig procent van de kijkers ziet nog een geheel programma. Wat de VPRO moet doen is meer dan nu het geval is zich concentreren op het maken van goede, interessante programma's. Daarin ligt hun bestaansrecht.' Daniëlle Lunenborg wordt er wel eens moe van. Altijd maar weer ziet ze zich gedwongen te praten over marktaandelen, kijkcijfers, en netprofilering. 'Het is onze taak om programma's te maken waarvan wij vinden dat ze er moeten zijn en vervolgens daarvan de kijkers zien te overtuigen in die volgorde. De kunst is dat de inhoud goed is, al spreekt niemand daarover. En natuurlijk zijn we niet blij met de tegenvallende kijkcijfers van Tegenlicht. Als blijkt dat de redactie -let op- goede uitzendingen blijft maken waar structureel weinig naar wordt gekeken, dan gaan we uiteraard kijken of we kunnen schuiven met de opbouw van de zondagavond. En zeker, we missen Kees en Wim vreselijk, maar dat wil niet zeggen dat de zondagavond bij voorbaat al kansloos is: Lunenborg zelf heeft erin ieder geval alle vertrouwen in. In Jiskefet, in de nieuwe dramaserie van Maria Goos, in Het geluk van Nederland, maar ook in het blok korte documentaires, in het nachtpodium voor jonge makers en in drie themavonden die op het programma staan. 'We hebbende goede elementen van de vrijdag naar de zondag overgeheveld, in de hoop op meer kijkers. En met kijkers bedoel ik niet alleen de mensen die op de avond zelfde uitzending zien, maar ook naar, wat we hier noemen, het 'tweede leven' van een programma. Bereik is ook het aantal videobanden dat wordt opgevraagd of de reacties die een uitzending losmaakt. Gelukkig wordt dat straks ook gemeten in Hilversum, want de maatschappelijke relevantie van onze programma's blijkt, getuige het aantal reacties , behoorlijk hoog.' Even dacht Hans Maarten van den Brink dat de VPRO nazijn vertrek het roer radicaal om zou gooien. 'Ik voelde me een beetje zoals Voskuil die na zijn vertrek bij het "Bureau" merkt dat alles, tot aan het ladenkastje aan toe, anders moest. Gelukkig lees ik nu dat een aantal ontwikkelingen die ik heb ingezet weer een vervolg krijgt. Er is weer een podium gecreërd voor jonge, talentvolle makers, de sport is gelukkig terug, zoals ook een paar thema-avonden. Nu nog een goed programma over wetenschap met een deskundige, gespecialiseerde redactie zoals voorheen Noorderlicht en ze zijn terug waar ik drie jaar geleden ben geëindigd. Op die zondag na dan, dat reservaat moet dicht. De VPRO moet het laboratorium zijn van de publieke omroep. Heb je ooit wel eens een lab gezien dat alleen op zondag open is?' |
|
terug |
|
TV7
|
 27 februari 2002 |
|
 TV7: komische serie over intriges in omroepland
Alles voor de kijkcijfersdoor André Horjus Liefhebbers van absurde humor, komen vanavond bij de VPRO weer aan hun trekken met TV7, een nieuw product van de makers van Hertenkamp. Mayonáise. Ze vergeet de mayonaise.' In de regiekamer van het commerciële televisiestation TV7 moet Mireille Bekooy het flink ontgelden. De spanning is om te snijden en de regisseur is de hysterie nabij. De presentatrice van het TV7-kookprogramma lijkt de knellende afspraken met hoofdsponsor Unilever aan haar laars te lappen: „Nu legt ze dat vaatdoekje óók nog over de mayonaise." De negendelige serie - een mix van drama, comedy en reality-tv - draait om een commerciële televisiezender die ooit gouden tijden kende met hoge kijkcijfers en flinke advertentie-inkomsten. Tegenwoordig probeert het station het hoofd boven water te houden door nogal ranzige programma's uit te zenden. De adverteerders en de aandeelhouders klagen steen en been. General manager Bert Lion (een rol van Ton Kas) besluit het roer rigoureus om te gooien. Tegen de heersende tendens van oppervlakkigheid en goedkoop amusement in, wil hij van TV7 een kwaliteitszender maken. Naast de persoonlijke drijfveren van de medewerkers van TV7, ondermijnen ook de sponsors en adverteerders zijn streven om schoonheid en zakelijkheid te koppelen. In ieder geval kan Lion rekenen op de steun van de zeldzaam nuffige, maar kordate ('Bert-boardmeeting-nu!') directiesecretaresse Trude Hurk (een rol van Maureen Teeuwen). De programmamakers balanceren tussen schijn en werkelijkheid. Tal van bekende Nederlanders, zoals Loretta Schrijver, Leontien Borsato en Beau van Erven Dorens werken vrijwillig mee. Zij mogen vooral een karikatuur van zichzelf neerzetten en hoeven daarvoor amper te acteren. Zo is door de serie het bekende, hijgerige geluid van Hans van der Togt aan de vergetelheid ontrukt. Hij presenteert hier Ik zoek een baasje, waarin hij asielhonden aan de man probeert te brengen. Hel programma maakt plaats voor een adoptieshow (Ik zoek een mammie), maar die slaat niet aan. Net als bij RTL4 wordt Van der Togt uiteindelijk zonder pardon op straat gezet. De werkelijkheid zoals die in deze serie wordt gepresenteerd is behoorlijk aangedikt, maar wel degelijk geïnspireerd door de praktijk bij commerciële én publieke omroepen. Een wereld dus waar harde (kijk)cijfers, vriendjespolitiek en hypocrisie vaak hand in hand gaan. Dat levert de nodige intriges op, die de scenaristen van deze serie, Joan Nederlof en Frank Houtappels, met zichtbaar plezier uitvergroten. Nederland 3, 21.30 uur |
|
terug |
|
TV7
|
 26 februari 2002 |
|
Acteren, dat hoeft voor Joan 'Grace' Nederlof niet meer zoScenarioschrijfster nieuwe VPRO-serie TV7 moet nog wennen aan succesMet TV7, eerste aflevering morgenavond op Nederland 1, bouwen de makers van Hertenkamp verder op het succes van de soapparodie. De commerciële televisie is ditmaal de klos. "Maar TV7 gaat vooral om menselijke verhoudingen," zegt actrice/scenarioschrijfster Joan Nederlof. door Eric de Bie Er is een zaal afgehuurd en de champagne staat koud. Massaal interviews geven - de acteurs en regisseurs van de nieuwe VPRO-serie TV7 moeten er even aan wennen. Wat een verschil met het begin van Hertenkamp, dat pas na zes afleveringen aan populariteit won. "Wel leuk," zegt actrice/scenarioschrijfster Joan Nederlof "Maar is dit normaal?" Wat verbaasd doet ze met collega-schrijver Frank Houtappels haar verhaal. Joan (39), die in Hertenkamp de rol van Grace speelde, schreef voor de nieuwe VPRO-serie TV7 in de oefenruimte van het theatergezelschap Mugmetdegoudentand, die in een vroeger leven dienst deed als snijruimte van het Amsterdamse Wilhelmina Gasthuis. Achter de computer daar bedacht ze veel scènes uit TV7. "Ik zat daar en Frank zat thuis. We hebben heel wat op en neer gemaild." De grote interesse voor TV7 wordt mede ingegeven door het decor: een commercieel tv-station. De serie beweegt zich daarnaast op het snijvlak tussen schijn en werkelijkheid. Naast van Hertenkamp bekende acteurs zijn Bekende Nederlanders als Hans van der Togt, Beau van Erven Dorens, Loretta Schrijver, Manuela Kemp, Mireille Bekooij en Peter Jan Rens er 'als zichzelf' in te zien. Maar ook duiken enkele karakters uit Hertenkamp op. Joan Nederlof: "We kwamen na Hertenkamp al snel op het idee om iets over televisie te doen. Vroegen ons bij sommige programma's af wat voor gesprekken eraan vooraf zijn gegaan. Zowel van serieuze programma's, als van zoiets als 'Een rug te ver'. Waarover praten die mensen op de redactie en hoe verzinnen ze het? Of hoe functioneert zo'n station BNN eigenlijk? We hebben nog een tijdje met het idee rondgelopen om die omroep als basis voor de serie te nemen en Bart de Graaff te vragen om zelf mee te spelen. Dan was het station werkelijkheid geworden en de mensen fictie. Nu is het omgekeerd." Hoe kwamen jullie op het idee om Bekende Nederlanders 'als zichzelf te vragen? "We wilden TV7-zo echt mogelijk maken. Dat het, zeg maar, een zender is naast SBS6 en RTL4. Je maakt dat geloofwaardiger als er een aantal mensen tussenloopt die iedereen kent." Wilde iedereen? "De meesten wel. Dat verbaasde me. Loretta Schrijver zei meteen ja toen wij haar vroegen. Ik geloof dat Ferry Mingelen een van de weinigen was die bedankte. De programmadirecteur van TV7 vindt dat er een verantwoord actualiteitenblok moet komen. Daarvoor heeft hij Ferry als boegbeeld in gedachten. Uiteindelijk is het Victor Deconinck geworden en die doet het ook heel goed." Waren ze niet bang dat ze gepersifieerd werden? "Nee, want ze worden niet te kakken gezet. TV7 is wel een persiflage, maar meer een persiflage op onszelf. TV7 gaat vooral over mensen die beloftes doen, daarop terugkomen en dan allerlei redenen verzinnen om het goed te praten. Tegen de achtergrond van een commercieel tv-station, waar je erg duidelijk met geld, adverteerders en sponsors te maken hebt, kun je die tegenstelling goed vormgeven tussen alle goede bedoelingen en hetgeen er uiteindelijk van terecht komt." Lijkt TV7 in dat opzicht op Hertenkamp? "Die tegenstelling zat inderdaad ook in Hertenkamp. En qua humor zie je ook wel parallellen. Vooral omdat Frank en ik het weer hebben geschreven. Maar Hertenkamp was gebaseerd op een soort soap constructie met drie verhaallijnen per aflevering, terwijl in TV7 in elke allevering een ander tv-programma centraal staat. Jullie noemen het 'multi-genre'? "Bedacht omdat iedereen maar wilde weten wat voor soort serie TV7 is. Maar dat weten we zelf ook niet. Er is geen sticker op te plakken. Voor Hertenkamp gold dat ook. Daarom was er volgens mij in het begin zoveel kritiek op. Niemand wist wat het nu precies was en dat riep blijkbaar irritatie op." Kijk jezelf veel naar commerciële zenders? "Ook wel. Mijn kijkgedrag is niet veranderd door het schrijven van TV7. Ally McBeal vind ik wel leuk. Maar Een rug te ver hoeft voor mij niet. Programma's als Big Brother ook niet." Je hebt er wel je inspiratie uit gehaald? "Ja, en uit wat je leest. Hans van der Togt gaat voor TV7 de adoptie-show Ik zoek een mammie presenteren. Dat idee is er bij Joop van den Ende écht geweest. Verder ben ik een keer gaan kijken bij SBS Nieuws." in TV7 speel je Rebecca Hillarius, regieassistente licht informatieve programma's. Was dat te combineren met het schrijven? "Ja hoor. Alleen jammer dat ik in de pauzes steeds weer achter de computer moest kruipen. Tijdens het draaien hebben we veel herschreven. Vooral door gebrek aan financiën. De verhouding lussen schrijven en acteren is nu 80-20. Vind ik wel prima. Acteren voor televisie wil ik wel blijven doen, maar in het theater voorlopig niet. Ik had het gevoel dat ik me aan het herhalen was. Op wie lijk je het meest: Grace uit Hertenkamp of Rebecca uit TV7? "Allebei evenveel, denk ik. Rebeeca is een tobber. Ze vindt zichzelf wel erg creatief. Maar als je op je veertigste nog regieassistente licht informatieve programma's bent, heb je weinig gepresteerd." Joan Nederlof 21 mei 1962: geboren ín Den Haag 1974-1979; havo in Maassluis 1980-1981: medewerkster pantomimetheater Rob van Reyn 1985; eindexamen toneelschool Amsterdam 1985-1995: actrice Mugmetdegoudentand 1989: hoofdrol in fílm Krokodillen in Amsterdam 1995: hoofdrol in film Gemengde berichten 1997-2000: Hertenkamp. Winnares AcademyAward, beste actrice 2001: winnares Gouden Kalf, beste actrice tv-drama |
|
terug |
|
TV7
|
24 februari 2002 |
|
De gespeelde waarheid over commerciële tvJoan Nederlof en Beau van Erven Dorens Kenners van de commerciële omroep stonden de makers bij, en zo ontstond TV7, een VPRO-satire over een commerciële zender. Scenarioschrijfster Joan Nederlof en RTL 4-presentator Beau van Erven Dorens over schijn en werkelijkheid, televisiegeilheid en opportunisme. 'Veel mensen bij de commerciële televisie weten niet meer wat leuk is.' door: Maud Effting TOEN scenarioschrijfster Joan Nederlof twee jaar geleden begon met het schrijven van een dramaserie over de commerciële omroep, wist ze eigenlijk niet waar ze moest uitkomen. Samen met een brainstormgroepje uit de dramaserie Hertenkamp had ze bedacht dat ze 'iets' met de commerciële omroep wilde doen. Maar wat? Om te weten wat zo'n omroep inhield, hadden ze televisiekenner Bert van der Veer uitgenodigd. Die verbaasde zich over hun naïviteit. Op de muur van de studio had Nederlof een organogram getekend van de omroep die zij in gedachten had. 'Zijn broek zakte af van dat dingetje', vertelt Nederlof. 'Bovenaan had ik de general manager gezet, en meteen daaronder de presentatoren. Hij begon meteen te roepen: "Nééé, die presentatoren moeten lager, die horen ergens op de grond." Verder heeft-ie allerlei nuttige termen genoemd waar we nog nooit van hadden gehoord, zoals sales manager en zo.' Natuurlijk hadden Nederlof en de rest van Hertenkamp, onder wie Marcel Musters, Pieter Kramer en Ton Kas, wel een idee van de sfeer in het commerciële wereldje. Mensen zouden snel en hard zijn, en alles zou er om geld draaien, was het cliché. Van der Veer, die anderhalf jaar geleden zonder pardon werd ontslagen als programmadirecteur bij het commerciële RTL 4, gaf hun een waardevol advies: 'Alles wat je bedenkt over de commerciële omroep, is waar. En nog veel erger.' Samen met Frank Houtappels, met wie ze ook de cultserie Hertenkamp schreef, ontwikkelde Nederlof het scenario voor 7V7, dat deze week van start ging bij de VPRO. In dezelfde studio waar destijds de sessie met Bert van der Veer plaatsvond, praat Nederlof net na de première samen met tv-presentator Beau van Erven Dorens van RTL Boulevard (RTL 4) over de serie. Van Erven Dorens speelt in 7Y7 zichzelf. Althans: hij speelt de geile, gladde presentator Beau van TV7-programma's als De Naakte Waarheid en Geef die hoer een kans - een real life-show met vijf prostituees in een Bijlmerflat - die Nederlof en Houtappels voor hem bedachten. Veel hoefde hij niet te veranderen: ik speel niet mezelf, maar ik speel zoals ik ook Big Brother zou presenteren', zegt hij. 'En daar doe ik dan nog een schepje bovenop.' Daarmee raakt hij precies aan het bevreemdende effect dat de makers met hun serie veroorzaken. In Hertenkamp deden ze dat door een parodie op een soap te maken - de kijker vroeg zich steeds af of hij nu naar een soap zat te kijken of niet. Ook TV7 speelt met schijn en werkelijkheid. 'Hel moest een zweem van werkelijkheid hebben', zegt Nederlof. Naast de Hertenkampacteurs van theatergroep mugmetdegoudentand werd daarom een keur van bekende Nederlanders uitgenodigd die een extreme versie van zichzelf moesten uitbeelden bij de fictieve commerciële omroep TV7. Het recruteren van de BN'ers liet ze grotendeels over aan Hertenkamp-acteur Marcel Musters. 'Die durft heel veel, dus die heeft het meest gebeld. Als ik Mireille Bekooij moest bellen, was ik dagenlang van streek.' Uiteindelijk zeiden Hans van der Togt, Manuela Kemp, Loretta Schrijver, Victor Deconinck, Mireille Bekooij, Peter Jan Rens en Beau van Erven Dorens allemaal blijmoedig ja op de vraag of ze de absurde rollen wilden vertolken die voor hen waren bedacht. De een speelt nu een alcholistische spelletjespresentator die zijn handen niet uit de bloesjes van de kandidaten kan houden (Peter Jan Rens), de ander is een nieuwslezeres die voortdurend een wit ratje op haar schouder meezeult (Loretta Schrijver). In hoeverre geeft 7V7 een realistisch beeld van het commerciële wereldje? Nederlof: 'Het is een fantasie van ons die gedeeltelijk waar is. Het is deels gebaseerd op interviews die we hebben gelezen, en deels verzonnen. Zoals mensen ontslaan met envelopjes. Dat heeft Harry de Winter bij IDTV gedaan op momenten van grote crisis. 'Wat bijvoorbeeld niet klopt, is de nieuwsredactie. Die is in TV7 niet onafhankelijk. Dat is om spanning in het verhaal te brengen. Al heb ik ook weleens ergens gelezen dat Fons van Westerloo (SBS) soms naar zijn redactie een memootje stuurt met de boodschap: zou dit geen leuk onderwerp zijn?' Van Erven Dorens ziet in TV7 vooral het beeld terug dat de buitenwereld van de commerciële omroep heeft. Maar er is één element uit de serie dat - hoewel uitvergroot en ongenuanceerd - overeenstemt met de werkelijkheid: het opportunisme. 'Het voortdurend goochelen aan de hand van kijkcijfers om een product te maken dat allang niet meer hetzelfde is als je eigenlijk zou willen maken. Aan het oorspronkelijke idee wordt zo ontzettend geklooid. Een format wordt veranderd aan de hand van shows die goed hebben gescoord. Ze willen de tranen uit Het spijt me, en ze hangen camera's op omdat dat ergens anders goed heeft gewerkt. 'Veel mensen bij de commerciële televisie weten niet meer wat leuk is. Als je ze vraagt: heb je mijn programma gezien gisteravond? En wat vond je ervan? Dan zeggen ze: ik weet het nog niet, eerst even naar de kijkcijfers kijken.' Dal opportunisme is er bij de publieke omroep ook, zegt Van Erven Dorens. 'Kijk naar de late night-shows. Die worden niet goed gevonden, maar ze moeten wél tot het eind van het seizoen doorgaan. Alleen heeft het opportunisme daar een andere naam.' Nederlof: 'Daar heet het een experiment.' In 7V7 draait het om geld en scoren. TV7-werknemers schipperen tussen kijkcijfers en kwaliteit. Zo besluit de ambitieuze redactrice Laetitia du Pré van 7V7 Nieuws ondanks talloze concessies die aan de commercie worden gedaan, toch te blijven. Omdat ze per se wil presenteren. 'Ik vind het leuk om zwakke plekken van mensen te laten zien', zegt Nederlof. 'De kijker mag wel wat mededogen met ze krijgen. Die Laetitia heeft een grote mond, maar uiteindelijk blijft ze wel zitten waar ze zit.' Televisiegeilheid, noemt Van Erven Dorens dat: 'De ijdelheid en de strijd tussen mensen zijn enorm. Als je 's ochtends een foto zou maken van alle televisiepresentatoren zit 60 procent van hen voor de buis de kijkcijfers te controleren. Het zal me niets verbazen als er een heleboel presentatoren staan te juichen, of op zijn minst blij zijn, als de concurrent slecht heeft gescoord. Ik moet toegeven dat ik ook weleens naar de concurrentie kijk. Een heel onaardig idee eigenlijk.' Van Erven Dorens herkent ook de manier waarop de directie werknemers van TV7 behandelt - de gloednieuwe adoptie-show Ik zoek een Mammie van Hans van der Togt wordt geschrapt in hel kader van een kwaliteitsimpuls, en Van der Togt wordt er genadeloos uit gegooid. Het overkwam hem zelf bij Yorin. 'Je vliegt er gewoon uit als je slecht scoort. Van het ene op het andere moment moest ik bij de directeur komen. Naast hem zal opeens een tweede mannetje, en dan zeggen ze dat ze eigenlijk niet zo tevreden zijn over wat je het afgelopen jaar hebt gedaan. Terwijl ik een enorm pak juichende e-mails van hen had.' Dal hij net als andere BN'ers meedoet aan een satire over de commerciële omroep, wekte verbazing in de media. Zelf ziet hij het anders: hij vindt niet dat TV7 een loopje met hem neemt. Bovendien is hij Hertenkampfan en spreekt de humor van TV7 hem aan. 'Ik vind het altijd een wonder dat mensen denken dat wij bij de commerciële omroep onszelf zo serieus nemen. Het programma dat ik nu maak, RTL Boulevard, is puur entertainment. Het is een niemendalletje. Een lekker programma om naar te kijken en heel erg leuk om te doen. Ik zal er nooit iets meer van maken dan dat.' Nederlof: 'Maar jij hebt die relativering wel heel erg van jezelf.' Van Erven Dorens: 'Ja. Altijd al gehad ook.' De rest van de bekende Nederlanders persifleert trouwens eveneens zonder gene zijn eigen televisieprestaties. Mireille Bekooij deed mee op advies van haar dochter - 'Moet je doen mam, dat is cult. Nederlof: 'Mireille was zo vervreemdend. Dat is iemand die gaat zitten en gewoon doorpraat alsof ze in haar eigen show zit. Over een hondenshow, het nieuwste model cassetterecorder, hoe het met jou gaat. Het maakt niet uit. Dat kon ze uren volhouden. Een echte vakvrouw.' Uit Bekooijs voormalige programma Koffietijd! haalde Nederlof ook de 'sponsormomentjes' die in de TV7-shows zijn verwerkt. Bekooij moet in haar programma Mireille de potten mayonaise herkenbaar in beeld brengen. De presentator wordt daarmee een instrument van de commercie, beaamt Van Erven Dorens. 'Bij Big Brother had ik me ook te houden aan bepaalde voorwaarden. Nu niet. Bij RTL Boulevard word ik totaal vrijgelaten.' Maar uiteindelijk is iedere presentator een instrument. 'Ook Sonja Barend. Die verzon zelf weleens een vraag, maar Ellen Blazer verzon 80 procent van haar vragen. Sonja is wel een heel goed instrument. Dat wel. Maar zonder Ellen Blazer had ze haar programma nooit kunnen maken.' |
|
terug |
|
TV7
|
12 januari 2002 |
|
MAAS en MENSEN kijkt naar kwaliteitsdrama van TV7Over televisie mag iedereen altijd alles zeggen. Je hoeft niet over bijster veel talent te beschikken om er op te komen. Televisie is van iedereen. door Cornald Maas Joan Nederlof grinnikt een beetje geheimzinnig. Dat zijn wijsheden waarmee zij wel uit de voeten kan, als geestelijk moeder van TV7, tv-serie over een noodlijdend commercieel tv-station die vanaf 27 februari bij de zeer publieke VPRO te zien is. "Welkom op de set", zegt Gerardjan Rijnders, een van de regisseurs. Op de set? Nederlof zit met paarse krullers in de schmink, op de veertiende verdieping van een lege kantoorflat in Den Haag. Ze transformeert langzaam maar zeker tot Rebecca Hillarius, scenarioschrijfster met kwaliteitspretenties, zeg maar de commerciële Maria Goos. Als scenarioschrijfster van TV7 bereidde Nederlof zich grondig voor. Ze verdiepte zich in de omroephistorie, sprak met tv-makers en tv-goeroes, en ging op zoek naar verhalen van achter de schermen. Bekende Nederlanders werd gevraagd om als Bekende Nederlanders in TV7 te figureren. Manuëla Kemp voelde zich vereerd, Loretta Schrijver bleek altijd al van een toneelcarrière gedroomd te hebben. Hans van der Togt en Mireille Bekooij excelleerden zelfs, in een opname van een interview over het nieuwe TV7 programma Ik zoek een baasje. Daarin worden voor zielige hondjes pleeggezinnen gezocht. Nederlof: "Ik moet zeggen dat BN-ers redelijk goed kunnen acteren." Ze speelt zelf ook nog even een Bekende Nederlander in TV7: Grace Keeley, ster uit de ook door haar geschreven prachtserie Hertenkamp. Een bus Hertenkampfans zal binnenkort de set bezoeken. Ze verheugen zich nu al op het in februari te verschijnen Hertenkampboek, vol levensechte Hertenkamp wederwaardÌgheden. Dat is wel iets voor Nederlof en de haren. Ze pendelen bij voorkeur tussen schijn, werkelijkheden tv-werkelijkheid. Loop rond op de set van TV7 en je realiteitszin wordt op de proef gesteld. De redactiebureaus liggen vol tijdschriften waaruit redacteuren ideeën plukken. Op het prikbord hangt een knipsel: Manuëla Kemp vindt veel lekker. Een door kikkers bewaakte vijver heeft Aalsmeer allure. En is een mooie metafoor voor de vijver waaruit alle Hilversumse praatprogramma's onderwerpen vissen. "Ik zit midden in een diepte-interview!", roept Joan Nederlof - als Joan Nederlof - wanneer de grimeuse haar komt halen. TV7 zou, tegen SBS 6- en Yorin-tendenzen in, een kwaliteitszender moeten worden. Bij zo'n scenario hoort getob over geld. Ook in het echt. Acteur Marcel Musters - in de serie programma-directeur Koenraad Wessels -had er slapeloze nachten van. Slechts 220 duizend gulden had-den de makers per aflevering tot hun beschikking - 30 duizend minder dan een Hertenkampaflevering en veel minder dan een gemiddelde aflevering van een doorsnee dramaserie. Een van de belangrijkste redenen: TV7 valt onder comedy en niet onder kwaliteitsdrama, en dus kan TV7 ook geen aanspraak maken op het toch al niet rijkelijk gevulde kwaliteitsdramapotje. En dat terwijl de makers van TV7 geen soap- of, zoals Musters het zegt, "namaak kwaliteit" willen brengen. "Een vervolg op de eerste reeks TV7 is nu al uitgesloten. Zonde van de investeringen." Nederlof: "We willen graag door maar alles staat op losse schroeven." De wegen van de tv zijn ondoorgrondelijk, en iedereen mag er iets van vinden. Heel koud is het op de set. KIopt ook - want televisie is meestal pas hartverwarmend als de camera's aanfloepen. Er wordt een scéne gedraaid in een lift. Regisseur Jonathan Herman geeft aanwijzingen aan personeel van TV7. Topregisseur Isidoor van Oplandt, gespeeld door Carla Mulder, kankert over de tekortkomingen van productie. "t Is één shot, dus we mogen best door elkaar heen praten", zegt Joan Nederlof. Zegt ze dat als Joan Nederlof of als haar alterego Rebecca? Watch TV7, het gedroomde commentaar op televisie. |
|
terug |
|
TV7
|
 14 januari 2002 |
|
 Jonathan Herman (midden) regisseert Carla Mulder (links) en Joan Nederlof (rechts) in TV7. Foto Jaap Vrenegoor Glamour-tv vanuit een |
|
terug |
|
TV7
|
 21 januari 2002 |
|
De zelfspot van een spuuglokDoor Albert Kok De makers van de soap-parodie Hertenkamp richten hun pijlen nu op de wereld van de commerciële televisie. Op de set van TV7 laat Beau van Erven Dorens zich met plezier voor 'hoer' uitschelden. Een commercieel televisiestation is druk in de weer met opnamen voor een reality-soap: Geef die hoer een kans! Het komt erop neer dat een stuk of wat stoephoeren in een met televisiecamera's behangen woning moeten proberen om van de drugs af te blijven. Wie dat het langst volhoudt, krijgt een leuk geldbedrag. Op de set is te zien hoe presentator Beau van Erven Dorens een zojuist weggestemde prostituee door een haag van belangstellenden naar buiten begeleidt. Tot zover niks bijzonders. Bijzonder wordt het pas als blijkt dat dit Big Brother-achtige tafereel niet meer is dan een scène in een door Gerardjan Rijnders geregisseerde*, negendelige serie van de VPRO. In TV7 houden grotendeels dezelfde makers die eerder verantwoordelijk waren voor de soap-parodie Hertenkamp nu het milieu van de commerciële televisie tegen het licht. Plaats van handeling is de thuisbasis van een station dat is afgegleden van een succesvolle naar een slecht bekeken zender. Met beroerde programma's proberen de makers het hoofd boven water te houden. Van Erven Dorens is een van de vele bekende Nederlanders die zichzelf speelt in de serie. Tijdens een opname voor die zogenaamde reality-soap laat hij zich instrueren door een overspannen regisseur die normaal gesproken prachtige documentaires maakt, maar - de schoorsteen moet roken, niet waar - nu even een ranzige show in elkaar flanst. 'Van jou pikken ze alles met je mooie, geile glimlach', krijgt Beau aanvankelijk te horen. Totdat de presentator per ongeluk even kritiek levert, want dan wordt hij uitgemaakt voor een hoer die schaamteloos de paljas uithangt in een roddelrubriekje op tv. Van Erven Dorens kan er na afloop wel om lachen. Hij is ook wel wat gewend natuurlijk: in de VARA-gids van de afgelopen week maakte BNN-presentatrice Bridget hem ook al voor 'slet' uit. "Nou", reageert hij enigszins gepikeerd, "dat is niet vergelijkbaar. Bridget verweet mij dat ik overal kom opdraven en dat deed ze uitgerekend in een periode waarin zijzelf in allerlei programma's op bezoek kwam. Overigens heeft ze voor die opmerking inmiddels haar excuses aangeboden. Dit is anders; dit is zelfspot. (lacht) Ik draag hier zelfs suggesties aan om het nog wat aan te dikken. 'Je mag me ook spuuglok noemen', heb ik al geopperd." Ook RTL-nieuwslezeres Loretta Schrijver zei volmondig 'ja' toen ze door de makers van TV7 werd gevraagd om een nieuwslezeres te spelen die Loretta Schrijver heet: "Het is mijn soort humor en het relativeert op een heerlijke manier alle poeha rondom het werk dat ik doe." Tot grote vreugde van de makers van TV7 denken coryfeeën als Manuela Kemp, Leontien Borsato en Mireille Bekooy daar ook zo over. "Het leuke van al die BN-ers is dat ze absoluut geen cameravrees kennen", zegt Finn Poncin - een van de hoofdrolspelers - met een mengeling van verbazing en waardering. "Als je de camera laat lopen en je zegt: 'praat', dan steken ze van wal en houden ze niet meer op totdat je 'cut' roept." Omdat de meeste makers voor en achter de schermen eerder meewerkten aan de 30-delige serie Hertenkamp, ligt het voor de hand om te veronderstellen dat de overeenkomsten met die cult-serie groter zullen zijn dan de verschillen. Schrijver-acteur Frank Houtappels kan zich dat voorstellen. Op de tot redactievloer van TV7 omgetoverde 15de verdieping van een voormalig KPN-kantoor aan de rand van Den Haag stelt hij zelf hardop de meest voor de hand liggende vraag nog voordat een ander die kans krijgt: "Is het soap? Is het comedy? Is het drama? Ja, het is het allemaal en het is het allemaal ook niet." Klinkt ingewikkeld en dat is het ook. Zelfs voor sommige acteurs trouwens. Zo heeft (voormalig) GTST-actrice Georgina Verbaan ooit giechelend bekend dat ze bij het spelen van een gastrol pas op de derde draaidag voorzichtig ging vermoeden dat ze in een parodie verzeild was geraakt. Vandaar dat de makers van TV7 dus maar een nieuwe term hebben verzonnen voor de vorm waarin ze hun werk gieten: multi-genre. Waarom overigens niet gewoon doorgegaan met Hertenkamp? Het had immers voor de hand gelegen om nog een vierde seizoen vast te plakken aan een serie waarin de herhalingen nog meer kijkers trokken (350.000 per aflevering) dan in de eerste rondgang het geval was. Volgens Houtappels waren de meeste acteurs (gerekruteerd uit het theatergezelschap mugmetdegoudentand) echter toe aan een nieuwe 'arena', die andermaal niet misbruikt zal worden voor het maken van goedkope afzeik-televisie. *Correctie: De afleveringen 1, 2, 5 en 6 zijn geregisseerd door Jonathan Herman, aflevering 3, 4, 7 en 8 zijn geregisseerd door Gerardjan Rijnders en aflevering 9 is geregisseerd door Michiel van Erp. |
|
terug |
|
TV7
|
|
27 februari 2002 |
|
'Ik doe alles, behalve op m'n knieën rondkruipen'Door: Yvonne Keunen Ze doet de deur open in een strakke zilverkleurige glitterjurk. Nel Corstanje heeft zich voor de gelegenheid in de feestjapon gehesen die het team van de humoristische dramaserie TV 7 speciaal voor haar liet maken. De 61-jarige Rotterdamse is sinds haar bijrol als huishoudster Maria Opwaarts in Hertenkamp de oogappel van toneelgroep Mugmetdegoudentand, die voor de VPRO de nieuwe soap over commerciële tv maakte. Nel: "Ik wil alles doen, behalve rondkruipen. Want dan schieten m'n knieën op slot." Het begon allemaal veertien jaar geleden, met opnamen van de Engelse cineast Peter Greenaway in Lantaren/Venster in Rotterdam. Nel Corstanje reageerde op een oproep om naakt in een modderbad te figureren voor de tv-serie Divina Comedia, naar het gelijknamige boek van de Italiaanse dichter Dante ALighieri. "Op jonge leeftijd vertelde een fotograaf me dat ik goed zou kunnen verdienen als model, maar dat durfde ik nooit. Pas op later dorst ik me aan te melden." Ze bleef ingeschreven bij het Rotterdamse castingbureau FTV, dat begin dit jaar failliet ging maar een doorstart wil maken. Sindsdien deed Corstanje naast haar werk als ouderenverzorgster en bestuurslid van de vakbond FNV van alles en nog wat: van het poseren als naaktmodel voor een fototentoonstelling -"Maar ik wil nooit iets doen voor Erwin Olaf. Die vind ik te extreem." - tot figurante in tv-series (Oude Noorden); satirische programma's (Theo en Thea) en films (Who am I van Jackie Chan en binnenkort Ja Zuster, Nee Zuster). In Hertenkamp speelde Nel voor het eerst een bijrol. "Eigenlijk was het een rolletje van niks; want ik mocht niks zeggen. Maar ik had al snel genoeg van dat stommetje spelen:" Vandaar dat ze begon te improviseren en ook teksten kreeg; waardoor haar rol in de loop van de populaire serie steeds groter werd. Ze was niet langer alleen huishoudster, maar ook maatje van sukkel Max Bakker met wie ze een nieuwe hobby ontwikkelde: line dancen. "Daar kon ik geen bal van, want ik houd meer van ballroom dansen. Maar dat was juist de bedoeling. Natuurtalent Bij de allereerste opnamen voor Hertenkamp waren de contacten met de acteurs door Nels terughoudende opstelling wat lauw,maar na 36 afleveringen voelt ze zich opgenomen in een nieuwe familie. Vooral de contacten met acteur Marcel Musters (Max Bakker in Hertenkamp; Koenraad WesseLs in TV 7, maar ook de recalcitrante schoonzoon uit Oud Geld) zijn ronduit warm. "Ik heb nooit toneelschool gedaan, maar Marcel zegt altijd dat ik een natuurtalent ben." Aan de muur hangt een ingelijste foto van hen tweeën: "Via mijn dochter sturen we elkaar geregeld e-mails." Musters was ook degene die zich er sterk voor maakte dat Nel Corstanje na Hertenkamp ook zou meedoen aan TV7. Want in eerste instantie was de Rotterdamse er niet voor gecast: "Marcel wilde me er per se bij hebben. Hij heeft net zo lang gezeurd tot ik er weer bij hoorde." En zo geschiedde: Maria Opwaarts werd ontslagen bij Hertenkamp en vond een nieuwe baan als schoonmaakster bij TV7. Al is haar bijrol dit keer wel gereduceerd tot figurantenrol. Maar in Hertenkamp heb ik de tijd van mijn leven gehad. Dat nemen ze me niet meer af: Het was een feest." Bovendien leverde het de FNVbestuurster -die vorig jaar nog de Erasmusspeld kreeg voor onder meer haar vakbondswerk een nieuwe 'beroepsgroep' op om voor te strijden: de figurant." Voor acteurs bestaan allerlei regelingen, maar voor figuranten niet. Er wordt steeds meer gefilmd en het moet allemaal zo goedkoop mogelijk. Voor de opera Aïda werkten de figuranten zelfs gratis: Daarmee wordt de markt verpest," vindt Nel Corstanje." Het wordt hoog tijd dat er iets wordt geregeld voor figuranten". |
|
|
|
terug |
|
Verlichtinglight
|